“Aşık Najep” Destan Şiirinin Özbek ve Türkmen Versiyonları Arasındaki Benzerlikler ve Farklılıklar

Özet

Bu makale Türkmen ve Özbek edebiyatlarında ve halkları arasında çok popüler olan “Najep oglan” destan şiirlerinin birbirinden farklılıkları ve benzerliklerini ele almaktadır. Şiir, ana fikrin müzik sanatı ve gelenekleri koruyan ataların önemi ile ilgili olduğunu belirten Özbek ve Türkmenler de dahil olmak üzere Türk halkı arasında yaygındır. Bu yüzden bu makalede bu şiir incelenecek ve Özbek ve Türkmen versiyonlarındaki farklılıklar ve tipolojik değişimleri tespit edilecektir. Çünkü ilk baştadikkat çekenana unsur arasındaşiirdeki mekan ve Baksıgibi karakterlerin sahip olduğu nitelikleringörünümüdür. Öte yandan, şiirdeki sahnelerin nasıl yerleştiği, başka bir deyişle kompozisyonun yapısı tanımlanmaktadır. Ve şiirin her iki versiyonunda da öznemeselesi, benzerliklerive tasviritartışılmıştır. Ayrıca, Ashik-Najab şiiri, karakter sistemini, ana karakterleri, karakterlerin işlevini, şiirdeki olaylara karşı tutumlarını, çeşitlikatmanlarıve bölümleri açıklar. Bu konular, Özbek ve Türkmen versiyonlarında karşılaştırmalı olarak incelenmekte ve genellenmekktedir.

Anahtar Kelimeler: Türkmen ve Özbek şiiri, Najep Oğlan şiiri, olay ve yapı, Baksı, müzik